گر در این بحر اعتباری از هنر میدارد آب
گر در این بحر اعتباری از هنر میدارد آب
قطرهٔ بیقدر ما بیش ازگهر میدارد آب
гар дар ин баҳар аъатабори аз ҳанар мӣ-дорад об
қатара бе-қадар мо биш азагаҳар мӣ-дорад об
فیض دریایکرم با حاجت ما شامل است
تشنگی اصلیم ما را در نظر میدارد آب
физ дариой-карм бо ҳоҷат мо шомал аст
ташанги асалим мо ро дар назар мӣ-дорад об
نرمرفتاری به معنی خواب راحتکردن است
بستر و بالین هم از خود زیر سر میدارد آب
нарм-рафтори ба маъани хоб роҳат-кардан аст
бастар ва болин ҳам аз худ зир сар мӣ-дорад об
آفت ممسک بود تقلید اربابکرم
کاغذ ابری کجا چون ابر برمیدارد آب
офт мамасак буд тақалид арабоб-карм
коғаз абари каҷо чун абар барми-дорад об
زندگانی هم نماند آنجاکه افسرد عتبار
در شکست رنگگلها بال و پر میدارد آب
зандагони ҳам намонд онҷока афасард ъатабор
дар шакаст ранг-галаҳо бол ва пур мӣ-дорад об
تا نمیری تشنهکام ناامیدی، گریه کن
خاک این وادی به قدر چشم تر میدارد آب
то намири ташана-ком номиди,гариа кан
хок ин води ба қадар чашм тар мӣ-дорад об
سیل راحتهاست کسب اعتبارات جهان
خانهٔ آیینه را هم دربهدر میدارد آب
сил роҳатаҳост касаб аъатаборот ҷаҳон
хона оина ро ҳам дараба-дар мӣ-дорад об
تا نفس باقیست ما را باید ازخود رفت وبس
جادههای موج دایم در نظر میدارد آب
то нафас боқи-ст мо ро бойд азаход рафт вабас
ҷода-ҳой мавҷ дойам дар назар мӣ-дорад об
در محبتگر هجومگریه را اینقدرت است
عاقبت چون خشکیام از خاک برمیدارد آب
дар муҳаббат-гар ҳаҷум-гариа ро ин-қадарт аст
ъоқабат чун хашаки-ам аз хок барми-дорад об
شور عمر رفته سیلاب بنای هوشهاست
از صدا عمریست ما را بیخبر میدارد آب
шур умр рафта силоб баной ҳушаҳост
аз садо ъамари-ст мо ро бихабар мӣ-дорад об
شرم بیدردیتری در طبع ما میپرورد
تا تهی از ناله شد نی در شکر میدارد آب
шарм бидарди-тари дар табаъ мо мӣ-парурд
то таҳи аз нола шуд ни дар шакар мӣ-дорад об
تختهٔ مشق کدورتهامباش از اعتبار
تیغ در زنگ است بیدل هر قدر میدارد آب
тахта машақ кадуратаҳомабош аз аъатабор
тиғ дар занг аст бидел ҳар қадар мӣ-дорад об
واژهنامهٔ این غزل · 18 واژه
- بیدل
- تخلصِ شاعر؛ بهمعنیِ بیدل، عاشقِ از خود رفته.
- سر
- بالاترین عضوِ تن؛ نمادِ اندیشه، سودا و فدا شدن در عشق.
- نفس
- دم و لحظه کوتاه زندگی؛ گاه خواهش و خودی انسان.
- رنگ
- نمود و جلوه ظاهری؛ گاه کنایه از دگرگونی و ناپایداری.
- چشم
- اندامِ بینایی؛ سرچشمهٔ نگاه، اشک و انتظارِ عاشقانه.
- آیینه
- شیشهٔ بازتابدهنده؛ نمادِ صفای دل و تجلّیِ حق.
- آب
- مایعِ زندگانی؛ نمادِ روانی، صفا و گاه آبرو.
- خاک
- زمین و گرد؛ نماد فروتنی، فنا، خاستگاه جسم و نهایت آدمی.
- پر
- شهپرِ پرنده؛ نمادِ پرواز، آرزو و سبکباریِ روح.
- موج
- برآمدگی آب؛ در شعر نشانه جنبش، اضطراب و ناپایداری.
- جهان
- گیتی و دنیا؛ سرای گذرا و فریبندهٔ هستی.
- ناله
- فریادِ دردمندانه؛ آوای سوز و شکوهٔ عاشق.
- شکست
- درهمشکستگی؛ نمادِ نیستی و فروریختنِ خودیِ عاشق.
- بال
- پرِ پرواز؛ نمادِ اوجگرفتن و رهاییِ روح.
- خانه
- سرپناهِ زیست؛ نمادِ دل، تن یا قفسِ هستی.
- شرم
- حیا و آزرم؛ پروای درونی در برابرِ معشوق و حق.
- نظر
- نگاه و دیدن؛ توجهِ معشوق یا بصیرتِ باطن.
- تیغ
- شمشیر و لبهٔ تیز؛ نمادِ قهرِ معشوق و جراحتِ عشق.