امروز که امید بهکوی تو مقیم است
امروز که امید بهکوی تو مقیم است
گر بال گشایم دل پرواز دو نیم است
амаруз ки амид ба-кавай ту мақим аст
гар бол гашойам дил паравоз ду ним аст
نتوان ز سرم برد هوای دم تیغت
این غنچهگره بستهٔ امید نسیم است
натавон з сарам бард ҳавой дам тиғат
ин ғанача-гара баста амид насим аст
شد حاجت ما پردهبرانداز غنایت
سایل همه جا آینهٔ رازکریم است
шуд ҳоҷат мо парда-барондоз ғанойт
сойал ҳама ҷо оина розакарим аст
فیض نظر کیست که درگلشن امکان
هر برگگل امروز کف دستکلیم است
физ назар кист ки дарагалашан амакон
ҳар бараг-гул амаруз каф даст-калим аст
جزکاهش جان نیست ز همصحبت سرکش
گریان بود آن موم که با شعله ندیم است
ҷазакоҳаш ҷон нест з ҳамасаҳабат саракаш
гарион буд он мум-ки бо шаъала ндим аст
بر صافضمیران بود آشوب حوادث
صد موجکشاکش به سر در یتیم است
бар соф-змирон буд ошуб ҳаводас
сад мавҷ-кашокаш ба сар дар йтим аст
پیوسته پر آواز بودکاسهٔ خالی
پرگویی ابله اثر طبع سقیم است
пиваста пур овоз будакоса холи
парагавайай абала асар табаъ сақим аст
آسودهدلی الفت یأس است وگرنه
امید هم اینجا چهکم اززحمت بیم است
осуда-дали алафт йос аст вагарна
амид ҳам инҷо ча-кам азазаҳамат бим аст
حیران طلب مایهٔ تمییز ندارد
در چشم گدا ششجهت آثارکریم است
ҳирон талаб мойа тамийаз надорад
дар чашм гадо шашаҷаҳат осоракарим аст
بیرنگی گلشن نشود همسفرگل
آیینه ز خود میرود و جلوه مقیم است
бе-ранги галашан нашуд ҳамасафарагал
оина з худ мӣ-руд ва ҷалуа мақим аст
بیدل ز جگرسوختگی چاره ندارم
با داغ مرا لاله صفت عهد قدیم است
бидел з ҷагарсухатаги чора ндорм
бо доғ маро лола сафт ъаҳад қадим аст
واژهنامهٔ این غزل · 18 واژه
- دل
- جان و درونِ آدمی؛ جایگاهِ عشق، درد و آگاهی.
- نیست
- نبودن؛ در شعر یادکرد عدم و فنا در برابر هستی موهوم.
- بیدل
- تخلصِ شاعر؛ بهمعنیِ بیدل، عاشقِ از خود رفته.
- آینه
- سطح بازتابنده؛ در شعر نماد خودشناسی، صفا و جلوه است.
- سر
- بالاترین عضوِ تن؛ نمادِ اندیشه، سودا و فدا شدن در عشق.
- چشم
- اندامِ بینایی؛ سرچشمهٔ نگاه، اشک و انتظارِ عاشقانه.
- آیینه
- شیشهٔ بازتابدهنده؛ نمادِ صفای دل و تجلّیِ حق.
- گل
- شکوفهٔ خوشبو؛ نشانهٔ زیبایی، بهار و معشوق.
- پر
- شهپرِ پرنده؛ نمادِ پرواز، آرزو و سبکباریِ روح.
- دست
- اندامِ گرفتن؛ نمادِ قدرت، بخشش و تصرف.
- موج
- برآمدگی آب؛ در شعر نشانه جنبش، اضطراب و ناپایداری.
- داغ
- نشان سوختگی یا زخم؛ کنایه از اندوه، عشق و حسرت.
- بال
- پرِ پرواز؛ نمادِ اوجگرفتن و رهاییِ روح.
- پرواز
- اوجگرفتن در هوا؛ نمادِ رهاییِ روح و آرزو.
- دم
- نفس یا لحظه؛ واحدی بسیار کوتاه از زمان و زندگی.
- نظر
- نگاه و دیدن؛ توجهِ معشوق یا بصیرتِ باطن.
- شعله
- زبانه آتش؛ نماد شور، گدازِ عشق و فنای ناپایدار.
- جلوه
- آشکارشدن زیبایی یا حقیقت در صورت دیدنی.